emek: insan üretiyor, dünya değişiyor
Emek, öz olarak herhangi bir işin yapılması için harcanan güç olarak tanımlanabilecekken ıstılâhî anlamıyla ele alındığında, bir insanın üretim faktörü olarak bizatihi üretime katılması şeklinde tarif edilen ve nihayetinde arz-talep olarak iki yönü bulunan bir kavrama dönüşmektedir. Böylece bir takım zıtlıkların, çekişmelerin, ihtilafların meydana gelmesi ve problemlerin ortaya çıkması kaçınılmaz olmaktadır. Yani “emek” sadece bir üretim faktörü değildir; bunun ötesinde aynı zamanda bireyin kimliği için önem arz eden, toplumsal adaletin zeminini oluşturan ve medeniyetlerin de taşıyıcısı olan temel bir kavramdır. Çünkü emek, yalnızca iktisadi sistemlerin değil; aynı zamanda sosyal ilişkilerin, toplumsal yapının ve siyasi süreçlerin de belirleyicisidir. Ve aslında tam da bu sebeple, her dönem bir nev’i kendi emek hikâyesini yazmakta ve dünyayı değiştirmektedir; tıpkı bugün olduğu gibi… Nitekim insanlık tarihi boyunca emek kavramı bir yandan gündelik hayatın içinde doğrudan yaşanan gerçekliklerle yoğrulmuşken, diğer yandan hem bireyi hem de toplumu alakadar ederek iktisadi, felsefi, sosyolojik ve politik boyutlarıyla da çok katmanlı bir tartışma alanı olarak varlığını sürdürmektedir.
İşte tüm bu gerçeklerden hareketle Düşünce Dergisi olarak elinizdeki yirmi birinci sayımızda, insanlık tarihinin en kadim ve dinamik kavramlarından biri olan “emek” konusunu farklı boyutlarla ele alarak hazırlarken “Emek: İnsan Üretiyor, Dünya Değişiyor” mottosuyla hareket ettik. Çünkü evet günümüzde insan üretmeye devam ediyor; fakat üretim süreçlerinin doğası, araçları, ilişkileri ve sonuçları bambaşka bir şekle bürünüyor. Yani emeğin anlamı, güvence şekilleri, sosyal sınıflar arasındaki ilişkiler ve eşitsizlikler de yeniden şekilleniyor. Bu doğrultuda dergimizin bu sayısında emeği hem tarihsel bağlamda hem de güncel kırılmalar çerçevesinde ele alan makalelere, kitap değerlendirmelerine ve röportaja yer verdik. Prekaryalaşmadan kadın emeğine, çocuk işçiliğinden emekliliğe, yapay zekâ çağında emeğin anlam arayışından işsizlik meselesine kadar geniş bir yelpazede yer alan içerikle hazırlanan bu sayımızda farklı bakış açılarının zenginliğini sizlere sunmaya çalıştık.
Daha adil ve insani bir emek düzenine vesile olacak yeni tartışmalara kapı aralayabilmeyi umarak hazırladığımız bu sayıda “emek” veren herkese teşekkür ederken, siz kıymetli okuyucularımıza da keyifli ve faydalı bir okuma süreci diliyoruz.
Dr. Öğr. Üyesi Murat KALKAN
Dergimizi www.dusuncedergisi.com.tr internet sitemizden takip edebileceğinizi bildirir, keyifli okumalar dileriz.
